VINAGRI News - Indonesia quyết định dừng chương trình khai phá hàng triệu ha rừng để mở rộng diện tích trồng lúa sau khi sản lượng trong nước đã đáp ứng nhu cầu tiêu thụ. Chính phủ sẽ chuyển trọng tâm sang thâm canh, sử dụng giống năng suất cao và nâng hiệu quả sản xuất thay vì tiếp tục mở rộng diện tích canh tác tại các khu vực rừng.
Tóm lược:
> Indonesia dừng kế hoạch khai phá 3 triệu ha đất rừng để mở rộng diện tích trồng lúa sau khi đạt mức tự chủ nguồn cung.
> Dự trữ gạo chiến lược đạt khoảng 5,3 triệu tấn, trong khi sản lượng năm 2025 đạt 34,71 triệu tấn, vượt nhu cầu 31,19 triệu tấn.
> Chính phủ chuyển sang thâm canh và sử dụng giống năng suất cao thay vì tiếp tục mở rộng diện tích lúa tại các khu vực rừng.
> Quyết định này có ý nghĩa lớn đối với mục tiêu giảm phát thải của Indonesia, trong bối cảnh phá rừng, khai thác gỗ và cháy rừng đang đe dọa kế hoạch trở thành bể hấp thụ carbon ròng vào năm 2030.
Indonesia dừng kế hoạch phá rừng để trồng lúa
Indonesia cho biết sẽ dừng chương trình khai phá hàng triệu ha rừng để lấy đất sản xuất lúa, sau khi chính phủ đánh giá nguồn cung trong nước đã đạt mức đủ đáp ứng nhu cầu tiêu thụ mặt hàng lương thực thiết yếu này.
Chính phủ Indonesia triển khai chương trình vào năm 2024 với mục tiêu chấm dứt sự phụ thuộc vào nhập khẩu gạo trong vòng 5 năm. Theo kế hoạch ban đầu, khoảng 3 triệu ha đất sẽ được khai phá để phát triển các vùng trồng lúa.
Tuy nhiên, sau khi sản xuất trong nước đạt mức đáp ứng nhu cầu, chính phủ đã quyết định không tiếp tục mở rộng diện tích canh tác theo hướng này.
Chuyển từ mở rộng diện tích sang thâm canh
Indonesia là một trong những quốc gia có diện tích rừng lớn nhất thế giới. Các khu rừng của nước này đóng vai trò quan trọng trong việc hấp thụ lượng khí carbon gây nóng lên toàn cầu phát sinh từ hoạt động đốt nhiên liệu hóa thạch của con người.
Indonesia đặt mục tiêu trở thành bể hấp thụ carbon ròng vào năm 2030, tức lượng carbon được rừng và các loại hình sử dụng đất khác hấp thụ sẽ lớn hơn lượng phát thải.
Tuy nhiên, các chuyên gia và nhà quan sát cảnh báo rằng việc tiếp tục phá rừng để phục vụ nông nghiệp và khai thác gỗ, cùng với tình trạng cháy rừng lan rộng, có thể khiến Indonesia gặp khó khăn trong việc thực hiện mục tiêu khí hậu này.
Tổng thống Prabowo Subianto đã gọi việc đáp ứng nhu cầu gạo trong nước bằng sản xuất nội địa là một “chiến thắng quan trọng” trong năm nay. Indonesia hiện là một trong những quốc gia tiêu thụ gạo lớn nhất thế giới.
Đặc phái viên về khí hậu Hashim Djojohadikusumo cho biết lượng gạo dự trữ chiến lược của chính phủ hiện đã đạt khoảng 5,3 triệu tấn.
“Chính phủ nhận thấy không còn cần thiết phải mở rộng diện tích trồng lúa tại các khu vực được gọi là đất rừng”, ông Hashim cho biết.
Ông Hashim, đồng thời là em trai của Tổng thống Prabowo, nói thêm rằng chính phủ sẽ tập trung vào các biện pháp thâm canh, chẳng hạn sử dụng giống lúa ưu việt, nhằm nâng cao năng suất thay vì tiếp tục mở rộng diện tích canh tác.
Hiện chưa rõ bao nhiêu diện tích rừng đã được chuyển đổi thành đất trồng lúa trước khi chương trình bị dừng lại.
Sản lượng gạo đã vượt nhu cầu trong nước
Theo Cơ quan Lương thực Quốc gia Indonesia, cơ quan chịu trách nhiệm thúc đẩy an ninh lương thực, Indonesia sản xuất 34,71 triệu tấn gạo trong năm 2025, cao hơn mức nhu cầu tiêu thụ hàng năm khoảng 31,19 triệu tấn.
Như vậy, sản lượng nội địa đã vượt nhu cầu khoảng 3,52 triệu tấn, tạo cơ sở để chính phủ giảm nhu cầu mở rộng diện tích trồng lúa bằng cách khai phá rừng.
Định hướng mới cho thấy Indonesia đang chuyển trọng tâm từ “mở rộng diện tích” sang “tăng năng suất trên diện tích hiện có”. Đây cũng là hướng tiếp cận có thể giúp nước này duy trì an ninh lương thực mà giảm bớt áp lực lên tài nguyên rừng.
Cháy rừng và El Niño tiếp tục là rủi ro
Quyết định dừng khai phá rừng diễn ra trong bối cảnh Indonesia vẫn đối mặt với những rủi ro môi trường đáng kể.
Khói mù từ các vụ cháy rừng đang thiêu rụi rừng và các vùng đất than bùn tại Indonesia đã bao phủ nhiều khu vực lân cận ở Malaysia và Singapore trong nhiều tuần.
Các điều kiện thời tiết nóng và khô liên quan đến hiện tượng El Niño đã làm gia tăng nguy cơ cháy rừng. Những vụ cháy này cũng có liên quan đến hoạt động khai phá và chuyển đổi đất.
Trong bối cảnh đó, việc dừng mở rộng diện tích trồng lúa bằng cách chuyển đổi đất rừng không chỉ liên quan đến chính sách an ninh lương thực mà còn có ý nghĩa đối với mục tiêu khí hậu dài hạn của Indonesia.
Góc nhìn thị trường
Việc Indonesia dừng kế hoạch khai phá thêm 3 triệu ha đất rừng để trồng lúa cho thấy chính sách lương thực của nước này đang chuyển sang hướng tăng năng suất thay vì mở rộng diện tích.
Về thị trường gạo, sản lượng năm 2025 đã vượt nhu cầu trong nước và lượng dự trữ chiến lược khoảng 5,3 triệu tấn cho thấy Indonesia đang có nền tảng nguồn cung tương đối thuận lợi. Điều này có thể làm giảm áp lực phải tăng mạnh diện tích sản xuất trong ngắn hạn.
Tuy nhiên, diễn biến sản lượng thực tế vẫn sẽ phụ thuộc vào năng suất giống mới, thời tiết, nguồn nước và tác động của El Niño. Đồng thời, việc kiểm soát phá rừng và cháy rừng sẽ là yếu tố quan trọng đối với khả năng Indonesia cân bằng giữa an ninh lương thực và mục tiêu giảm phát thải.
NPK/ Vinagri News (AFP)

No comments:
Post a Comment