VINAGRI News - Xuất khẩu gạo của Thái Lan đang chịu sức ép khi nhiều thị trường nhập khẩu lớn giảm mua. Tính đến ngày 29/9, Thái Lan mới xuất khẩu khoảng 5,2 triệu tấn, giảm 12,3% so với cùng kỳ năm trước, khiến mục tiêu 7 triệu tấn trong cả năm trở nên khó đạt. Philippines tạm dừng cấp giấy phép nhập khẩu mới, Malaysia chuyển sang mua gạo Pakistan, trong khi xuất khẩu sang Iraq sụt mạnh do ảnh hưởng của chiến sự Trung Đông và chi phí vận chuyển qua các nước thứ ba tăng cao.
Ông Chookiat cho biết Thái Lan cần xuất khẩu khoảng 1,8 triệu tấn gạo trong quý này để đạt mục tiêu xuất khẩu 7 triệu tấn trong năm.
Tóm lược:
> Xuất khẩu giảm: Thái Lan xuất khẩu khoảng 5,2 triệu tấn gạo đến ngày 29/9, giảm 12,3% so với cùng kỳ.
> Mục tiêu 7 triệu tấn chịu áp lực: Nước này cần xuất khẩu thêm khoảng 1,8 triệu tấn trong quý IV để hoàn thành mục tiêu năm.
> Philippines và Malaysia giảm mua: Philippines dừng cấp giấy phép nhập khẩu mới đối với gạo Thái Lan, trong khi Malaysia chuyển một phần nhu cầu sang gạo Pakistan có giá cạnh tranh hơn.
> Trung Đông gây thêm sức ép: Xuất khẩu sang Iraq giảm mạnh do chiến sự, còn việc chuyển hàng qua các nước thứ ba khiến chi phí logistics tăng đáng kể.
Xuất khẩu gạo Thái Lan giảm 12,3%
Thái Lan đang gặp khó khăn trong việc hoàn thành mục tiêu xuất khẩu 7 triệu tấn gạo trong năm 2026, khi một số đối tác thương mại lớn cắt giảm lượng nhập khẩu.
Ông Chookiat Ophaswongse, Chủ tịch danh dự Hiệp hội các nhà xuất khẩu gạo Thái Lan, cho biết nước này đã xuất khẩu khoảng 5,2 triệu tấn trong giai đoạn từ ngày 1/1 đến 29/9, giảm 12,3% so với cùng kỳ năm trước.
Cục Ngoại thương Thái Lan (DFT) đặt mục tiêu xuất khẩu 7 triệu tấn trong cả năm. Theo ông Chookiat, quý IV sẽ đặc biệt khó khăn. Để hoàn thành mục tiêu, Thái Lan phải xuất khẩu thêm khoảng 1,8 triệu tấn trong ba tháng cuối năm.
Philippines và Malaysia từng tăng mạnh nhập khẩu
Trong 8 tháng đầu năm, xuất khẩu gạo của Thái Lan sang Philippines và Malaysia từng tăng đáng kể.
Philippines nhập khoảng 515.000 tấn gạo Thái Lan trong 8 tháng đầu năm 2026, tăng mạnh so với khoảng 160.000 tấn cùng kỳ năm 2025.
Malaysia cũng nhập khoảng 450.000 tấn, tăng từ khoảng 160.000 tấn một năm trước.
Theo ông Chookiat, sự gia tăng trước đó được thúc đẩy bởi lo ngại El Niño có thể ảnh hưởng đến sản lượng lúa gạo tại hai quốc gia này, khiến các nhà nhập khẩu tăng mua để bảo đảm nguồn cung.
Tuy nhiên, xu hướng đã thay đổi khi Philippines gần đây tạm dừng cấp giấy phép nhập khẩu mới đối với gạo Thái Lan.
Các nhà nhập khẩu địa phương cho rằng quyết định này có thể liên quan đến giá gạo Thái Lan tương đối cao.
Philippines dừng cấp giấy phép SPS đối với gạo từ ba nước
Theo báo The Manila Times, Bộ Nông nghiệp Philippines đã dừng cấp giấy chứng nhận kiểm dịch và an toàn vệ sinh thực vật đối với hàng nhập khẩu (SPSICs) đối với gạo từ Việt Nam, Thái Lan và Myanmar.
Động thái này có thể ảnh hưởng đáng kể đến dòng thương mại gạo trong khu vực, đặc biệt trong bối cảnh Philippines là một trong những thị trường nhập khẩu gạo lớn nhất thế giới và là khách hàng quan trọng của các nhà cung cấp Đông Nam Á.
Malaysia chuyển sang gạo Pakistan
Trong khi đó, ông Chookiat cho biết các nhà nhập khẩu Malaysia đang giảm mua gạo từ Thái Lan và chuyển sang gạo Pakistan.
Gạo Pakistan từ vụ thu hoạch mới bắt đầu được đưa ra thị trường từ tháng 9. Theo ông, người tiêu dùng thường có xu hướng ưa chuộng gạo mới thu hoạch hơn.
Một yếu tố quan trọng khác là giá gạo Pakistan thấp hơn gạo Thái Lan.
Đối với gạo trắng 5%, gạo Pakistan hiện có giá khoảng 410 USD/tấn, trong khi gạo Thái Lan ở mức khoảng 450 USD/tấn.
Khoảng chênh lệch giá này đang làm giảm sức cạnh tranh của gạo Thái Lan tại thị trường Malaysia.
Chiến sự Trung Đông ảnh hưởng mạnh đến xuất khẩu gạo Thái Lan
Ông Chookiat cũng cho biết chiến sự tại Trung Đông đã tác động mạnh đến ngành xuất khẩu gạo Thái Lan.
Năm 2025, Thái Lan xuất khẩu khoảng 1 triệu tấn gạo sang Iraq. Tuy nhiên, trong 8 tháng đầu năm nay, lượng xuất khẩu sang thị trường này chỉ đạt 93.000 tấn.
Dù vậy, xuất khẩu gạo sang Iraq thông qua các nước thứ ba như Thổ Nhĩ Kỳ và Syria đang có dấu hiệu tăng. Tuy nhiên, khối lượng vẫn thấp hơn rất nhiều so với trước đây.
Vận chuyển qua nước thứ ba khiến chi phí tăng mạnh
Việc phải chuyển hướng hàng hóa qua các nước thứ ba khiến chi phí logistics tăng đáng kể.
Theo ông Chookiat, chi phí vận chuyển đường bộ có thể tăng thêm tới 150 USD/tấn, bên cạnh chi phí vận chuyển đường biển khoảng 40 USD/tấn.
Mức chi phí phát sinh này làm giảm đáng kể khả năng cạnh tranh của gạo Thái Lan tại các thị trường Trung Đông.
Một dấu hiệu cho thấy tuyến thương mại đang được tái định hướng là trong 8 tháng đầu năm 2026, Thái Lan xuất khẩu khoảng 90.000 tấn gạo sang Thổ Nhĩ Kỳ, tăng rất mạnh so với chỉ 2.000 tấn cùng kỳ năm ngoái.
Góc nhìn thị trường
Triển vọng xuất khẩu gạo Thái Lan trong quý IV đang chịu sức ép từ nhiều phía: Philippines hạn chế cấp giấy phép mới, Malaysia chuyển sang gạo Pakistan có giá thấp hơn, trong khi chiến sự Trung Đông làm gián đoạn các tuyến thương mại truyền thống sang Iraq.
Đáng chú ý, để đạt mục tiêu 7 triệu tấn trong năm, Thái Lan phải xuất khẩu thêm khoảng 1,8 triệu tấn trong quý cuối năm. Trong bối cảnh nhu cầu từ một số thị trường chủ lực suy yếu và chi phí logistics tăng, áp lực tìm kiếm thị trường mới sẽ lớn hơn.
Về cạnh tranh, giá gạo Pakistan thấp hơn khoảng 40 USD/tấn so với gạo trắng 5% của Thái Lan đang tạo thêm bất lợi cho Thái Lan tại Malaysia. Trong khi đó, việc chuyển hàng qua các nước thứ ba khiến chi phí logistics tăng mạnh, có thể tiếp tục làm suy yếu khả năng cạnh tranh của gạo Thái Lan trên thị trường quốc tế.
NPK/ Vinagri News (The Bangkok Post)
No comments:
Post a Comment