VINAGRI.News - Xuất khẩu gạo của Thái Lan trong 9 tháng đầu năm 2026 đạt 4,99 triệu tấn, giảm 19,26% so với cùng kỳ năm trước, trong khi kim ngạch giảm 16,84%, còn 2,962 tỷ USD. Giá gạo Thái Lan cao hơn các đối thủ cạnh tranh, đồng baht tăng giá, chi phí vận chuyển leo thang và những gián đoạn thương mại tại các thị trường chủ lực đang gây sức ép lên hoạt động xuất khẩu. Nỗ lực đàm phán bán thêm 500.000 tấn gạo cho Trung Quốc cũng chưa đạt kết quả, buộc Thái Lan phải đẩy mạnh xúc tiến thương mại và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Tóm lược:
> Xuất khẩu gạo Thái Lan 9 tháng đầu năm 2026 đạt 4,99 triệu tấn, giảm 19,26%; kim ngạch đạt 2,962 tỷ USD, giảm 16,84%.
> Giá gạo Thái Lan cao hơn Ấn Độ và Việt Nam, trong khi chi phí vận chuyển tăng và đồng baht mạnh lên làm giảm sức cạnh tranh.
> Đàm phán bán thêm 500.000 tấn gạo cho Trung Quốc chưa đạt kết quả; hợp đồng hiện tại còn khoảng 460.000 tấn chưa giao.
> Thái Lan tăng cường xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường và tổ chức hội nghị gạo quốc tế nhằm thúc đẩy xuất khẩu.
Theo bà Arada Fuangtong, Tổng cục trưởng Tổng cục Ngoại thương Thái Lan, nước này đã xuất khẩu 4,99 triệu tấn gạo trong 9 tháng đầu năm 2026 (từ tháng 1 đến tháng 9), giảm 19,26% so với cùng kỳ năm 2025. Kim ngạch xuất khẩu đạt 2,962 tỷ USD, giảm 16,84%.
Bà Arada cho biết hoạt động xuất khẩu gạo chậm lại không chỉ diễn ra tại Thái Lan mà còn ảnh hưởng đến nhiều quốc gia xuất khẩu lớn khác. Trong nhóm 5 nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới, Thái Lan, Việt Nam, Pakistan và Mỹ đều ghi nhận sản lượng xuất khẩu sụt giảm. Ấn Độ là quốc gia duy nhất đạt tăng trưởng 2%, đồng thời tiếp tục giữ vị trí nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới.
Một trong những thách thức lớn nhất đối với gạo Thái Lan hiện nay là khả năng cạnh tranh về giá. Gạo trắng 5% tấm của Thái Lan đang được chào bán ở mức 480 USD/tấn, cao hơn đáng kể so với mức 388 USD/tấn của gạo Ấn Độ và 420 USD/tấn của gạo Việt Nam. Chênh lệch này khiến người mua có xu hướng chuyển sang những nguồn cung có giá thấp hơn.
Bên cạnh đó, chiến tranh và giá năng lượng tăng cao đang tác động đến kinh tế toàn cầu, buộc nhiều quốc gia phải kiểm soát chi tiêu và ưu tiên yếu tố giá cả trong hoạt động nhập khẩu. Điều này càng gây bất lợi cho gạo Thái Lan trong bối cảnh cạnh tranh trên thị trường quốc tế ngày càng gay gắt.
Hoạt động xuất khẩu gạo của Thái Lan còn gặp trở ngại tại một số thị trường tiêu thụ chủ lực. Xung đột chiến tranh đã làm gián đoạn các chuyến hàng sang Iraq, thị trường trước đây từng nhập khẩu hơn 1 triệu tấn gạo Thái Lan. Trong khi đó, Indonesia đã tạm ngừng nhập khẩu gạo.
Đồng baht biến động và tăng giá, kết hợp với chi phí vận chuyển hàng hóa tăng cao, tiếp tục làm suy yếu sức cạnh tranh của gạo Thái Lan trên thị trường quốc tế.
Đối với hoạt động xuất khẩu gạo theo hình thức chính phủ với chính phủ (G2G) sang Trung Quốc, bà Arada cho biết Tổng cục Ngoại thương Thái Lan vẫn duy trì đàm phán với Tập đoàn Lương thực COFCO, doanh nghiệp nhà nước của Trung Quốc, nhưng đến nay chưa đạt tiến triển. Do đó, Thái Lan không thể ký kết thêm thỏa thuận bán gạo mới cho Trung Quốc trong năm nay.
Thời điểm đàm phán không thuận lợi, chi phí logistics tăng cao và biến động tỷ giá giữa đồng baht với các đồng tiền của những nước cạnh tranh đã khiến quá trình thương lượng trở nên phức tạp. Giá gạo Thái Lan tăng đúng vào thời điểm các nhà nhập khẩu có nhu cầu mua, trong khi các mức giá chào bán liên tục không đáp ứng được kỳ vọng của hai bên. Sự thiếu thống nhất về giá cả và điều kiện giao hàng khiến các cuộc đàm phán không thể hoàn tất theo kế hoạch.
Trước đó, Chính phủ Thái Lan đặt mục tiêu đàm phán bán thêm 500.000 tấn gạo cho Trung Quốc nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện được.
Mặc dù vậy, Thái Lan vẫn tiếp tục thương lượng với phía Trung Quốc về việc giao hàng theo hợp đồng hiện có với tổng khối lượng 1,22 triệu tấn. Đến nay, nước này đã giao được 760.000 tấn, còn khoảng 460.000 tấn chưa hoàn thành. Tổng cục Ngoại thương sẽ tăng cường đàm phán với Trung Quốc trong hai tháng cuối năm nhằm thống nhất giá bán và thúc đẩy giao hàng với khối lượng lớn nhất có thể.
Bà Arada thừa nhận những biến động bên ngoài, bao gồm xung đột địa chính trị, chiến tranh, thiên tai và hiện tượng El Niño, đang trở thành các yếu tố kinh tế vĩ mô tác động mạnh đến thị trường hàng hóa. Những yếu tố này gây ảnh hưởng trực tiếp và nghiêm trọng, khiến thị trường biến động khó lường, đồng thời làm cho việc dự báo tiêu thụ và sản xuất trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.
Bà cho rằng đây là những nguyên nhân khiến xuất khẩu gạo và các mặt hàng nông sản khác của Thái Lan không đạt mục tiêu đề ra. Đồng thời, bà khẳng định không nên quy trách nhiệm cho Chính phủ và với tư cách Tổng cục trưởng, bà tự nhận trách nhiệm vì đây là lĩnh vực thuộc phạm vi điều hành trực tiếp của mình.
Trước tình hình trên, Tổng cục Ngoại thương Thái Lan đang đẩy mạnh kế hoạch mở rộng thị trường nhằm thúc đẩy xuất khẩu gạo. Cơ quan này dự kiến tổ chức các đoàn công tác gồm đại diện khu vực công và tư nhân đến làm việc với những nhà nhập khẩu gạo lớn tại các thị trường như Hong Kong, Nhật Bản, Philippines, Nam Phi và Mỹ. Bên cạnh đó, Thái Lan sẽ tập trung khai thác phân khúc gạo tiêu dùng hộ gia đình nhằm duy trì sự hiện diện và thị phần tại các thị trường hiện có.
Tổng cục Ngoại thương cũng lên kế hoạch tổ chức hội nghị gạo quốc tế, tạo điều kiện để các doanh nghiệp xuất khẩu gạo Thái Lan gặp gỡ, kết nối và đàm phán kinh doanh với các nhà nhập khẩu đến từ nhiều quốc gia, đồng thời quảng bá sản phẩm gạo Thái Lan.
Thông qua các hoạt động này, Thái Lan hướng đến đa dạng hóa thị trường tiêu thụ theo từng khu vực, giảm sự phụ thuộc vào một thị trường đơn lẻ và tạo thêm đơn hàng cho sản lượng gạo trong nước.
NPK/Vinagri.News (The Nation Thailand)

No comments:
Post a Comment